Stand van zaken: bijgewerkt op 12 oktober 2026. Dit artikel is geschreven op Prinsjesdag, direct na publicatie van de Miljoenennota 2027 en de VWS-begroting 2027. Op 30 september 2026 is het eigen risico voor 2027 definitief vastgesteld op € 400 bij ministeriële regeling (Staatscourant 2026, 34372).
Op Prinsjesdag 2026 heeft het kabinet de plannen voor 2027 gepresenteerd. Voor je zorgverzekering draait het om drie cijfers: het verplicht eigen risico, de gemiddelde zorgpremie en de zorgtoeslag. En om de vraag die op deze site het vaakst gesteld wordt: verandert er iets aan de tandarts? Hieronder staan de officiele cijfers op een rij, met de bron erbij, en wat ze betekenen voor je tandartskosten.
- Het verplicht eigen risico gaat in 2027 van € 385 naar € 400. Dat is alleen indexatie: meestijgen met de zorgkosten.
- De veelbesproken extra verhoging met € 60 (waarmee het eigen risico in 2027 op circa € 455 zou uitkomen) is uitgesteld naar 2028.
- De gemiddelde zorgpremie stijgt volgens VWS met € 12,50 naar € 169 per maand. Verzekeraars maken hun echte premie uiterlijk 12 november bekend.
- De maximale zorgtoeslag voor alleenstaanden gaat naar verwachting naar € 140 per maand.
- Voor mondzorg verandert er niets in het basispakket: de tandarts blijft vanaf 18 jaar buiten de basisverzekering, behalve kaakchirurgie, het kunstgebit en bijzondere tandheelkunde.
- Het bedrag van € 400 is op 30 september 2026 definitief vastgesteld bij ministeriële regeling (Staatscourant 2026, 34372), met ingang van 1 januari 2027.
Eigen risico 2027: van € 385 naar € 400
Het verplicht eigen risico staat sinds 2016 op € 385 en groeide sindsdien niet mee met de zorgkosten. Dat verandert volgend jaar. In het nieuwsbericht bij de VWS-begroting staat het zo: “Het verplicht eigen risico gaat in 2027 met de inflatie mee en stijgt van € 385 naar € 400.”
De extra verhoging van € 60 gaat in 2027 niet door. In de Miljoenennota 2027 staat die maatregel letterlijk als “Uitstel verhoging eigen risico met 60 euro naar 2028”. De VWS-begroting zegt hetzelfde: het kabinet heeft besloten de verhoging van het verplicht eigen risico met € 60 uit te stellen naar 2028, waarbij het eigen risico in 2028 niet hoger uitkomt dan wanneer het de afgelopen jaren gewoon jaarlijks was geindexeerd.
| Jaar of scenario | Verplicht eigen risico | Status |
|---|---|---|
| 2026 (nu) | € 385 | Vastgesteld |
| 2027 (vanaf 1 januari) | € 400 | Vastgesteld bij ministeriële regeling, Staatscourant 30 september 2026 |
| 2027 – oorspronkelijk wetsvoorstel (indexatie + € 60) | circa € 455 | Vervalt voor 2027 |
| 2028 – voornemen kabinet | indexatie + € 60 | Voornemen; wetsvoorstel 36943 nog niet behandeld |
Het bedrag van € 455 kwam uit de memorie van toelichting bij wetsvoorstel 36943 (indexatie plus € 60). Dat wetsvoorstel ligt nog bij de Tweede Kamer en was daar op 12 oktober 2026 nog niet plenair behandeld; de € 60 komt in 2028 boven op het bedrag dat dan geldt.
Belangrijk: voor de stap naar € 400 was geen nieuwe wet nodig. Artikel 19 van de Zorgverzekeringswet schrijft voor dat het verplicht eigen risico jaarlijks wordt geïndexeerd, en als het geïndexeerde bedrag € 5 of een veelvoud daarvan afwijkt, wordt het nieuwe bedrag bij ministeriële regeling vastgesteld. Die regeling is er nu: de minister van VWS stelde het bedrag op 25 september 2026 vast op € 400 en de regeling is op 30 september 2026 in de Staatscourant gepubliceerd. Dat het bedrag sinds 2016 op € 385 bleef staan, kwam juist doordat die indexatie telkens per wet werd bevroren. Wetsvoorstel 36943 gaat alleen nog over de extra verhoging met € 60 voor 2028; de Tweede Kamer zou dat voorstel in week 39 (de week van 21 september) plenair behandelen, maar dat is niet gebeurd en er staat nog geen nieuwe datum. In ons artikel over het eigen risico 2027 en de tandarts houden we de stand bij.
Wat betekent het eigen risico voor je tandartskosten?
Voor de meeste mensen: niets. Gewone tandheelkundige zorg vanaf 18 jaar zit niet in de basisverzekering, en over zorg die niet uit de basisverzekering komt betaal je ook geen eigen risico. Je controle, je vulling en je gebitsreiniging betaal je zelf of uit je aanvullende tandartsverzekering – en voor een aanvullende verzekering geldt nooit een verplicht eigen risico.
Het eigen risico speelt wel mee bij de mondzorg die wel in het basispakket zit.
| Mondzorg | In de basisverzekering? | Eigen risico? |
|---|---|---|
| Controle, vulling, gebitsreiniging vanaf 18 jaar | Nee | Nee |
| Mondzorg tot 18 jaar (controle, vullingen, trekken) | Ja | Nee, onder 18 geldt geen eigen risico |
| Kaakchirurgie (chirurgische tandheelkundige hulp van specialistische aard) | Ja | Ja |
| Volledig kunstgebit (uitneembare prothese) | Ja, met eigen bijdrage | Ja |
| Klikgebit op implantaten bij een zeer geslonken kaak | Ja, met eigen bijdrage | Ja |
| Bijzondere tandheelkunde (met machtiging) | Ja | Ja |
| Beugel zonder bijzondere indicatie | Nee | Nee |
Kom je in 2027 bij de kaakchirurg of krijg je een kunstgebit, dan betaal je dus eerst je eigen risico: € 15 meer dan in 2026. Wat de basisverzekering precies wel en niet vergoedt bij de tandarts, staat in ons overzicht over de tandarts en de basisverzekering.
Zorgpremie 2027: gemiddeld € 169 per maand
VWS verwacht dat de zorgpremie in 2027 met € 12,50 per maand stijgt, naar gemiddeld € 169 per maand. Op jaarbasis is dat ongeveer € 2.028, zo’n € 150 meer dan dit jaar. Dat is een raming: zorgverzekeraars bepalen hun premie zelf en maken die uiterlijk 12 november bekend. De totale zorguitgaven komen in 2027 uit op € 118,0 miljard, ruim drie procent meer dan in 2026, vooral door hogere lonen en prijzen.
Die € 169 gaat alleen over de basisverzekering. Je tandartsverzekering is een aanvullende verzekering met een eigen premie; die premies worden meestal in november bekend. Wat een tandartsverzekering nu kost en wat je ervoor terugkrijgt, lees je op wat kost een tandartsverzekering.
Zorgtoeslag 2027: tot ongeveer € 140 per maand
Het kabinet wil de premiestijging grotendeels compenseren via de zorgtoeslag. De maximale zorgtoeslag voor alleenstaanden stijgt daardoor naar verwachting tot € 140 per maand in 2027. Of je er recht op hebt hangt af van je inkomen en vermogen; de definitieve bedragen en grenzen komen later dit jaar van Dienst Toeslagen. De eigen bijdrage voor medicijnen blijft ook in 2027 maximaal € 250.
Verandert er iets aan de tandarts in het basispakket?
Nee. In de Prinsjesdagstukken staat geen enkele wijziging van het basispakket voor mondzorg. De verdeling blijft in 2027 dus zoals die nu is:
- Tot 18 jaar: een uitgebreid pakket in de basisverzekering, waaronder de periodieke controle, tandsteen verwijderen, vullingen en chirurgische tandheelkundige hulp.
- Vanaf 18 jaar: alleen chirurgische tandheelkundige hulp van specialistische aard (kaakchirurgie) met bijbehorend rontgenonderzoek en het uitneembare kunstgebit. De periodieke controle zit niet in het basispakket.
- Alle leeftijden: bijzondere tandheelkunde bij een ernstige afwijking of aandoening, en implantaten alleen bij een zeer ernstig geslonken tandeloze kaak.
Er lag wel een discussie op tafel. Het vorige kabinet liet in december 2025 weten dat preventieve mondzorg voor volwassenen zonder medische indicatie in principe niet past in de Zorgverzekeringswet, en dat een besluit over uitbreiding aan een volgend kabinet is. Dat besluit is er op Prinsjesdag 2026 niet gekomen.
Wat in 2027 wel verandert komt niet van Prinsjesdag maar van de Nederlandse Zorgautoriteit. De maximumtarieven voor tandheelkunde stijgen per 1 januari 2027 met 3,04% en die voor orthodontie met 2,96%. Daarnaast verdwijnt de preventieve fluoridebehandeling als losse prestatie, behalve voor bijzondere zorggroepen, en vervalt de toeslag voor nikkel-titanium instrumenten bij wortelkanaalbehandelingen. Meer daarover in wordt de tandarts duurder in 2027? en in ons artikel over fluoride bij kinderen in 2027.
Wat kun je nu doen?
- Wacht met overstappen tot november. Pas uiterlijk 12 november liggen alle premies en voorwaarden voor 2027 op tafel. Daarna heb je tot en met 31 december om op te zeggen en tot 1 februari om een nieuwe verzekering te kiezen. Het stappenplan voor overstappen zet de data op een rij.
- Reken je tandartskosten na. Een tandartsverzekering is pas interessant als je verwachte kosten hoger liggen dan de premie. De vergelijking op deze site rekent dat per dekkingsniveau uit.
- Kijk apart naar je eigen risico. Gebruik je vooral tandzorg en nauwelijks zorg uit de basisverzekering, dan raakt de verhoging naar € 400 je in de praktijk weinig.
Vergelijk tandartsverzekeringen
Veelgestelde vragen
Hoe hoog is het eigen risico in 2027?
Het verplicht eigen risico gaat per 1 januari 2027 van € 385 naar € 400. Dat bedrag is op 30 september 2026 definitief vastgesteld bij ministeriële regeling (Staatscourant 2026, 34372). Het gaat alleen om de indexatie die de Zorgverzekeringswet zelf voorschrijft; een nieuwe wet was daarvoor niet nodig. De extra verhoging met € 60 is uitgesteld naar 2028 en het bijbehorende wetsvoorstel 36943 is nog niet behandeld.
Betaal ik eigen risico bij de tandarts?
Voor gewone tandheelkundige zorg vanaf 18 jaar niet: die zit niet in de basisverzekering, dus er geldt geen eigen risico. Je betaalt wel eigen risico bij mondzorg die wel in het basispakket zit, zoals kaakchirurgie, een volledig kunstgebit, een klikgebit bij een zeer geslonken kaak en bijzondere tandheelkunde. Voor kinderen tot 18 jaar geldt nooit eigen risico.
Komt de tandarts in 2027 in het basispakket?
Nee. Prinsjesdag 2026 bevat geen uitbreiding van het basispakket voor mondzorg. Voor volwassenen blijft de tandarts buiten de basisverzekering, afgezien van kaakchirurgie, het kunstgebit en bijzondere tandheelkunde.
Hoeveel stijgt de zorgpremie in 2027?
VWS verwacht een stijging van € 12,50 per maand, waarmee de gemiddelde premie op € 169 per maand uitkomt. Dat is een raming; zorgverzekeraars maken hun eigen premie uiterlijk 12 november bekend.
Geldt het eigen risico ook voor mijn tandartsverzekering?
Nee. Het verplicht eigen risico geldt alleen voor zorg uit de basisverzekering. Een aanvullende tandartsverzekering kent geen wettelijk eigen risico; daar gelden een maximale vergoeding per jaar, een vergoedingspercentage en soms een wachttijd.
Bronnen
- Staatscourant 2026, 34372 (30 september 2026): regeling vaststelling verplicht eigen risico Zvw 2027 op € 400
- Zorgverzekeringswet, artikel 19: verplicht eigen risico en jaarlijkse indexatie
- Rijksoverheid (VWS), nieuwsbericht 15 september 2026: Kabinet zet in op gezondheid en op zorg die klaar is voor de toekomst
- Rijksoverheid: Miljoenennota 2027 (15 september 2026)
- Rijksoverheid: Rijksbegroting 2027, hoofdstuk XVI Volksgezondheid, Welzijn en Sport
- Tweede Kamer: wetsvoorstel 36943, verhoging verplicht eigen risico per 2027
- Rijksoverheid: Krijg ik tandartskosten vergoed?
- Rijksoverheid: Wanneer betaal ik een eigen risico voor mijn zorg?
- Dienst Toeslagen: zorgtoeslag
- Nederlandse Zorgautoriteit: welke regels gelden voor de mondzorg in 2027
- Zorginstituut Nederland: mondzorg in de basisverzekering
- Kamerbrief Mondzorg en financiele toegankelijkheid, 10 december 2025
Alle bedragen in dit artikel zijn gecontroleerd op 15 september 2026, direct na publicatie van de Prinsjesdagstukken, en het eigen risico voor 2027 opnieuw op 30 september 2026 bij de gepubliceerde ministeriële regeling.
Wij ontvangen mogelijk een vergoeding als je via onze link een verzekering afsluit. Dat heeft geen invloed op de informatie in dit artikel. Lees hoe wij vergelijken.
